dla najmłodszych to kolejna okazja, by dobrze się bawić i przy okazji zapoznać się z tradycją andrzejkową.
Andrzejki- magia wróżb
Andrzejki przypadają na noc z 29 na 30 listopada, w wigilię św. Andrzeja. Według dawnych wierzeń ta noc miała moc magiczną, uchylającą wrota do nieznanej przyszłości.
Propozycje wróżb:
Andrzejkowe Lanie Wosku
Do najbardziej znanych wróżb andrzejkowych należy oczywiście lanie roztopionego wosku na wodę. Wosk można lać bezpośrednio lub przez dziurkę np. w kluczu. Na podstawie kształtu woskowej figurki lub kształtu cienia rzucanego przez nią przewidujemy przyszłość lejącego.
Liście i kwiatki wiśni
W wigilię Andrzeja, należy zerwać kilka gałązek z drzewa wiśniowego i wstawić do wazonu z wodą. Jeśli którakolwiek z gałązek wypuści listki lub zakwitnie do dnia Bożego Narodzenia, będzie to znak, że znajdzie się swoją drugą połowę, z którą spędzi się szczęśliwe życie
Karteczki z imionami
Na niewielkich jednej wielkości karteczkach należy wypisać imiona, dla dziewcząt imiona chłopców, dla chłopców imiona żeńskie. Karteczki powinno się ciasno złożyć lub zwinąć i w noc andrzejkową włożyć pod poduszkę, a po przebudzeniu nie patrząc, wylosować spod niej jedną karteczkę. W ten sposób podobno można poznać imię wybranki lub wybranka serca.
Karteczki z imionami 2
Karteczki-losy należy przygotować w ten sam sposób. Osoba, która chce sobie powróżyć powinna wszystkie jednocześnie rzucić za siebie. Ta, która upadnie najbliżej, wróży imię wybranka.
Liczenie kołków w płocie lub innych przedmiotów
Chcąc odkryć stan cywilny przyszłego męża panny liczyły kołki w płocie, szczeble w drabinie, drewienka na opał przyniesione do kuchni lub inne przedmioty, powtarzając: kawaler, wdowiec, kawaler, wdowiec... przy ostatnim dowiadywały się, jakiego stanu będzie ich przyszły mąż. Wygląd ostatniego kołka miał też wywróżyć, czy ukochany będzie gruby, chudy, krzywy czy stary :-) Dziś należałoby chyba dodać jeszcze "rozwodnik" :-)
Rzucanie bucikiem
Bucik, zdjęty (koniecznie!) z lewej nogi, należy nie patrząc rzucić za siebie przez ramię. Jeśli upada noskiem w stronę drzwi, wróży właścicielce szybkie zamążpójście.
Przestawianie bucików
Panny chcące wywróżyć sobie czas zamążpójścia, zdejmowały po jednym buciku, koniecznie z lewej nogi i w najodleglejszym od progu miejscu ustawiały je w szeregu tak, aby nosek kolejnego dotykał pięty poprzednika. Najlepiej, gdy pierwszego ustawienia bucików losowo dokona postronna osoba. Następnie ostatni bucik przesuwany był na pierwszą pozycję, przed niego wędrował bucik przedostatni, później poprzedzający, aż do pierwszego, z zachowaniem kolejności. Bucik, który pierwszy dotknął progu wróżył swej właścicielce przekroczenie stanu panieńskiego i zamążpójście przed innymi pannami..
Filiżanki
Na pięć spodków trzeba postawić do góry dnem pięć jednakowych filiżanek. Jedną pozostawia się pustą, pod pozostałymi ukrywa się przedmioty. Dawniej przedmiotami tymi były:
- różaniec lub książeczka do nabożeństwa (stan zakonny)
- listek - najlepiej ruty (staropanieństwo)
- obrączka, pierścionek lub wstążka do czepka (małżeństwo)
- moneta (pieniądze)
Filiżanki należy losowo kilkakrotnie poprzesuwać, by nikt nie zapamiętał zawartości żadnej z nich. Osoba, dla której się wróży, wybiera jedną z nich, a odkryty przedmiot mówi o jej przyszłości. Pusta filiżanka świadczyła, że w ciągu roku decydujące zmiany nie nastąpią.
Dziś, kiedy przed dziewczętami są większe możliwości, liczbę filiżanek i atrybutów zwiększa się, dodając np.
- laleczkę (nieślubne dziecko)
- owoc, najlepiej z dużą ilością pestek (rychłe macierzyństwo)
- pędzel, długopis, lub inny symbol zawodu "wolnego"
- inne przedmioty symbolizujące przyszłość wg pomysłu
Łódeczki na wodzie
Do połówek łupinek orzechów włoskich trzeba wstawić dwie krótkie i lekkie świeczki, zapalić je i puścić na wódę myśląc o sobie i swoim ukochanym. Jeśli zbliżą się do siebie, uczucie połączy z osobą ukochaną, jeśli nie... no, to może z kimś innym i kiedy indziej:)
Obierka jabłka
Chcąc poznać pierwszą literę imienia ukochanego przeznaczonego przez los, należy starannie obrać jabłko, bacząc, by nie przerwać w czasie obierania skórki i by powstała jedna obierka. Należy rzucić nią za siebie przez lewe ramię i z obierzyny odczytać literę jaką utworzy upadłszy na podłogę.
Serce i strzała
Ze sztywnego papieru należy wyciąć serce i napisać na nim imiona, a następnie serce odwrócić zapisaną stroną do dołu. Strzałą którą symbolizuje np. igła, przekłuwa się serce i odwraca, by sprawdzić czy i w jakie trafiło się imię przyszłego ukochanego/ukochanej. Jeżeli nie przekłuło się żadnego, oznacza to, iż na miłość przyjdzie jeszcze poczekać...
Serce i strzała 2
Można także na dużej kartce w kształcie serca napisać imiona i przypiąć ją jako tarczę do korkowej maty, a następnie rzucać lotkami. W jakie imię się trafi, takie będzie nosił przyszły wybranek.
Szpilki
7 lub 13 szpilek trzeba włożyć do pojemniczka, a następnie tuż nad stołem przykrytym obrusem odwrócić, by szpilki wysypały się w pobliżu siebie. Następnie należy się bacznie przyjrzeć, czy układ szpilek zawiera jakąś literę. Każda z liter ma swoje znaczenie.
- E - pomyślność w miłości i w pracy; jeśli litera jest odwrócona - przejściowe kłopoty
- H - szczęście w miłości, małżeństwo
- K - sukces zawodowy
- L - uważaj na złodziei; jeżeli litera jest odwrócona ostrzega przed chorobą lub wypadkiem
- M - wyjątkowo korzystna propozycja
- N - okres dobrej passy
- T - pomoc przyjaciół
- W - uwaga na oszustów wokół siebie
- V - ktoś będzie chciał cię wykorzystać
- X - szczęście sprzyja ci we wszystkim
Poniżej prezentujemy zbiór najpopularniejszych ludowych porzekadeł i przepowiedni pogodowych związanych z datą 30.XI.
Gdy się święty Andrzej zjawi, to i zimę nam postawi.
Gdy Andrzej z wichrami, złe czasy przed nami.
Gdy święty Andrzej ze śniegiem przybieży, sto dni śnieg na polu leży.
Kiedy na Andrzeja poleje, poprószy, cały rok nie w porę rolę moczy, suszy.
Miękko na Andrzeja, oj - niedobra nadzieja.
Na Andrzeja mróz, gotuj se na zimę wóz, a jak taje, to znów sanie.
Na świętego Andrzeja trza kożucha dobrodzieja.
Śnieg na Andrzeja, dla zboża zła nadzieja.
Jeżeli na świętego Andrzeja wiatr i mgła, to od Bożego Narodzenia będzie sroga zima.
Gdy w Andrzeja deszcz lub słota, w grudniu drogi bez błota